ΕΡΩΤΗΣΗ Προς τον Υπουργό Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής

Θέμα: Πράσινο Ταμείο για μη πράσινες χρήσεις

Βασικότερος στόχος του Πράσινου Ταμείου είναι η προστασία και αναβάθμιση του περιβάλλοντος. Όμως, τόσο η περικοπή των επιτρεπόμενων δαπανών, όσο και οι χρηματοδοτήσεις έργων χωρίς περιβαλλοντικό χαρακτήρα, δημιουργούν ερωτηματικά σχετικά με τη βιωσιμοτητά του.

Σύμφωνα με καταγγελίες περιβαλλοντικών οργανώσεων, φέτος, το Ταμείο έλαβε απόφαση χρηματοδότησης έργων τα οποία δεν συνάδουν με τους σκοπούς του:

• Αποφασίστηκε η έγκριση διάθεσης 10.000 ευρώ για τις ανάγκες κάλυψης εξόδων του ΥΠΕΚΑ στο πλαίσιο της Ελληνική Προεδρίας της ΕΕ, χωρίς να αναφέρεται στην απόφαση καμία άλλη λεπτομέρεια η οποία να αιτιολογεί δράση περιβαλλοντικού χαρακτήρα
• Εγκρίθηκε πίστωση 45.000 ευρώ για μεταπτυχιακά προγράμματα σπουδών με αντικείμενο την έρευνα και εκμετάλλευση υδρογονανθράκων. Τα δυο δε από τα τρία μεταπτυχιακά προγράμματα στοχεύουν «στην εκπαίδευση για την απόκτηση του επιστημονικού υπόβαθρου της εκμετάλλευσης κοιτασμάτων υδρογονανθράκων και της πρακτικής εφαρμογής του στα αντικείμενα της Μηχανικής Πετρελαίου» και δεν έχουν περιβαλλοντικό χαρακτήρα. Σημειώνεται ότι το πρόγραμμα μαθημάτων περιλαμβάνει γεωλογία, γεωχημεία και τεχνική παραγωγής του πετρελαίου, καθώς και μηχανική γεωτρήσεων και ταμιευτήρων, οικονομικά και νομοθεσία, αλλά δεν γίνεται καμία αναφορά σε ζητήματα περιβαλλοντικής προστασίας ή πρόληψης ατυχημάτων.

Επίσης, οι πράσινοι πόροι του Ταμείου προέρχονται κυρίως από τη ρύθμιση των αυθαιρέτων, τα τέλη των διαδικασιών περιβαλλοντικής αδειοδότησης και άλλα πρόστιμα. Όμως οι κατ’ έτος συνολικές του δαπάνες δεν μπορεί να υπερβαίνουν το 2,5% επί του συνόλου των διαθεσίμων του κατά το τέλος του προηγούμενου έτους, γεγονός το οποίο καθιστά αδύνατη την εκπλήρωση των στόχων του. Οι υπόλοιποι πόροι του Ταμείου διοχετεύονται στο προϋπολογισμό - ουσιαστικά στο δημόσιο χρέος, σύμφωνα με ρύθμιση που είχε περάσει στον νόμο 4111/2013 (Α’18).

Επιπλέον, όσον αφορά την εξασφάλιση και την αποκατάσταση του «περιβαλλοντικού ισοζυγίου» μέσω της αξιοποίησης των εσόδων του Ταμείου, δεν υπάρχει ακόμη θεσμοθετημένη διαδικασία και κριτήρια για την απόδοση των εισπραχθέντων πόρων στις αντίστοιχες υποβαθμισμένες περιοχές. Ενώ ο όρος «περιβαλλοντικό ισοζύγιο» είχε εισαχθεί στον νόμο για την τακτοποίηση των ημι-υπαίθριων, 3843/2010 ( Α΄62)’ προκειμένου τα έσοδα από τα πρόστιμα των αυθαιρέτων να πηγαίνουν στο Πράσινο Ταμείο και να χρησιμοποιούνται για έργα που θα λειτουργούν ως αντιστάθμισμα της επιβάρυνσης που έχει προκληθεί από τις αυθαίρετες κατασκευές, το σχέδιο Π.Δ για τον καθορισμό των κριτηρίων και του τρόπου απόδοσης του ειδικού προστίμου διατήρησης των αυθαιρέτων δεν φαίνεται να έχει προωθηθεί από το ΥΠΕΚΑ στο ΣτΕ και στη συνέχεια στην Προεδρία της Δημοκρατίας.

Επειδή όλα τα παραπάνω δημιουργούν απορίες και επιφυλάξεις για την εύρυθμη λειτουργία του Ταμείου ερωτάται ο Υπουργός:

1. Πώς εξηγείται η διάθεση πόρων του Ταμείου για ανάγκες μη περιβαλλοντικού χαρακτήρα;
2. Πού οφείλεται η καθυστέρηση και σε ποιο στάδιο βρίσκεται η διαδικασία για τη θεσμοθέτηση του «περιβαλλοντικού ισοζυγίου» δηλαδή για τα κριτήρια απόδοσης των εισπραχθέντων πόρων;

Οι βουλευτές που ερωτούν

Ασημίνα Ξηροτύρη-Αικατερινάρη

Νίκη Φούντα